Co dokładnie mówi gramatura
Gramatura to po prostu waga. Papier 80 g/m² to taki, którego arkusz o powierzchni 1 m² waży 80 g. Arkusz A4 to 1/16 metra kwadratowego, więc kartka zwykłego papieru do drukarki waży ok. 5 g, a wizytówka 350 g/m² o wymiarze 90 × 50 mm — niecałe 1,6 g.
W praktyce klient myśli o gramaturze jako o „grubości”, i to jest dobre przybliżenie, ale nie zawsze. Na odczucie w dłoni wpływają jeszcze:
- Rodzaj papieru. Papier offsetowy (niepowlekany, jak do drukarki biurowej) jest pulchny i przy tej samej gramaturze grubszy niż kreda, która jest sprasowana i pokryta powłoką.
- Wolumen. Papiery objętościowe przy 90 g potrafią być grube jak zwykły papier 120 g.
- Format. Kartka A6 na 170 g wydaje się sztywna, ten sam papier w formacie A3 już się ugina.
Dlatego przy wycenie zawsze pytamy, do czego ma służyć druk, a nie tylko o liczbę gramów.
Jaka gramatura do czego — tabela
| Gramatura | Rodzaj papieru | Typowe zastosowanie |
|---|---|---|
| 70–90 g | offset | papier firmowy, formularze, druki do drukarki biurowej, wnętrza książek |
| 115–135 g | kreda mat lub błysk | ulotki masowe, gazetki, wnętrza katalogów |
| 150–170 g | kreda | ulotki lepszej jakości, plakaty, wnętrza katalogów premium |
| 200–250 g | kreda | okładki katalogów i broszur, ulotki sztywne, zaproszenia |
| 300 g | karton kredowy | pudełka fasonowe, kalendarze biurkowe, zawieszki |
| 350 g | kreda mat lub błysk | wizytówki, teczki ofertowe, karty rabatowe |
| 120–170 g | papiery wielkoformatowe | plakaty billboardowe, citylight, plakaty do wnętrz |
Te wartości to punkt wyjścia, a nie sztywna reguła. Ulotka do skrzynek przy dużym nakładzie może być na 115 g, bo liczy się koszt i waga wysyłki. Ulotka wręczana do ręki w salonie premium broni się lepiej na 170 g albo 250 g z folią.
Kreda mat, kreda błysk, offset — co to zmienia
Gramatura to jedna decyzja, rodzaj papieru — druga, często ważniejsza.
Kreda błysk ma gładką, połyskującą powierzchnię. Zdjęcia wychodzą żywe, nasycone, z głęboką czernią. Minus: odbija światło i łatwiej zostają na niej odciski palców.
Kreda mat (często półmat, satyna) to obecnie najczęstszy wybór do ulotek, katalogów i wizytówek. Kolory są nieco spokojniejsze, ale tekst czyta się wygodniej, a całość sprawia wrażenie bardziej eleganckiej.
Offset nie ma powłoki. Można na nim pisać długopisem i drukować w drukarce biurowej, dlatego to standard dla papieru firmowego i formularzy. Zdjęcia są na nim bardziej matowe i miękkie.
Zasada z praktyki: jeśli ktoś ma po druku pisać po papierze lub wkładać go do drukarki laserowej — offset. Jeśli druk ma sprzedawać obrazem — kreda. Szczegółowo o wyborze przy ulotkach piszemy w poradniku Jaki papier na ulotki.
Ile kosztuje druk na różnych gramaturach — przykłady
Kilka cen z naszych podstron, żeby pokazać rząd wielkości (ceny netto):
- wizytówki 90 × 50 mm, dwustronne, kreda mat 350 g — 500 szt. ok. 64 zł, 1000 szt. ok. 107 zł,
- papier firmowy A4, offset 90 g, jednostronny — 500 szt. ok. 207 zł,
- folder DL, 6 stron, kreda 130 g — 1000 szt. ok. 368 zł,
- katalog szyty A4, 16 stron, kreda mat 170 g — 100 szt. ok. 918 zł,
- teczka A4, kreda mat 350 g z folią mat — 100 szt. ok. 575 zł.
Przejście z 130 g na 170 g przy ulotkach podnosi cenę mniej, niż się zwykle spodziewa klient, bo większą część kosztu stanowi druk, a nie papier. Przy katalogach różnica jest odczuwalniejsza, bo stron jest dużo, a do tego cięższy katalog to wyższy koszt wysyłki.
Drobny druk — wizytówki, ulotki, plakaty — najwygodniej zamówić przez nasz serwis zamowreklame.pl, gdzie kalkulator od razu pokazuje aktualną cenę dla wybranej gramatury i nakładu. Podane wyżej kwoty traktuj jako punkt odniesienia. Wejście do serwisu znajdziesz na stronie zamów online.
Gramatura w druku wielkoformatowym i banerach
W wielkim formacie gramaturę też się podaje, ale znaczy trochę co innego.
Papiery plakatowe mają niskie gramatury, bo pracują naklejone albo w ramie: blueback 120 g na billboardy (niebieski spód zapobiega prześwitywaniu starego plakatu), whiteback 150 g do citylightów, satyna 170 g do wnętrz.
Banery PCV mają gramatury 440–650 g/m², ale tu wyższa liczba nie zawsze oznacza lepszy materiał. Baner strong 440 g jest lżejszy od laminowanego 510 g, a dzięki gęstszej siatce wzmacniającej (splot 1000 × 1000) bywa od niego trwalszy. O trwałości decyduje konstrukcja: splot tkaniny wewnątrz i sposób powlekania, a nie sama waga. Najcięższe są banery blockout 550–650 g, bo mają w środku warstwę blokującą światło. Porównanie znajdziesz w tekście Jaki baner wybrać.