Doypack i opakowania elastyczne — co to jest i kiedy się opłacają

Doypack, saszetka, flat bottom — rodzaje opakowań elastycznych

Dla małego producenta, który pakuje ręcznie lub półautomatycznie, praktycznie zawsze wybór jest między doypackiem a saszetką. Flat bottom wygląda efektownie, ale jest droższy i wymaga staranniejszego napełniania. Folia na roli ma sens dopiero wtedy, gdy masz maszynę pakującą.

Laminaty i bariery: wilgoć, tlen, aromat, światło

Opakowanie elastyczne to prawie zawsze laminat, czyli kilka warstw sklejonych ze sobą. Zewnętrzna warstwa przyjmuje nadruk, środkowa daje barierę, wewnętrzna się zgrzewa i ma kontakt z produktem. Najczęstsze konstrukcje:

• PET/PE — przezroczysty lub z nadrukiem, podstawowa bariera. Do produktów suchych o krótszym terminie przydatności.
• PET metalizowany/PE — srebrzysty środek, lepsza bariera dla tlenu i światła. Często do kawy i przekąsek.
• PET/ALU/PE — warstwa aluminium daje najwyższą barierę. Kawa, produkty wrażliwe na utlenianie, długi termin przydatności.
• Papier kraft/PE lub kraft/PET/PE — naturalny wygląd, popularny w produktach „eko” i rzemieślniczych. Barierę zapewnia warstwa wewnętrzna.
• Laminaty jednomateriałowe (np. same PE lub PP) — projektowane z myślą o łatwiejszym recyklingu; mają trochę inne właściwości niż klasyczne laminaty, więc trzeba je dobrać do produktu.

Przy wyborze zacznij od produktu, nie od wyglądu. Kawa potrzebuje bariery przed tlenem i aromatem, sól i cukier — przed wilgocią, produkty tłuste — odporności na tłuszcz. Okienko w opakowaniu wygląda dobrze, ale przepuszcza światło, więc nie nadaje się do wszystkiego.

Zamknięcia i dodatki: zip, zawór, dziobek, nacięcie

• Zamknięcie strunowe (zip) — standard w doypackach na produkty używane wielokrotnie. Klient otwiera, wysypuje porcję, zamyka.
• Zamknięcie typu slider — suwak, wygodniejszy, droższy.
• Zawór odgazowujący — jednokierunkowy, do świeżo palonej kawy, która wydziela gaz. Bez zaworu torebka puchnie.
• Dziobek (spout) — do płynów, musów, sosów, produktów dla dzieci.
• Nacięcie ułatwiające otwieranie (tear notch) — mała rzecz, której brak denerwuje klientów.
• Otwór do zawieszenia (euro slot) — gdy produkt ma wisieć na haczyku w sklepie.
• Okienko — przezroczysty fragment pokazujący produkt.

Każdy dodatek podnosi cenę jednostkową i może zmienić minimalny nakład. Warto od razu zdecydować, co jest konieczne, a co miłe dla oka.

Nadruk na opakowaniu czy etykieta na gładkim doypacku

To najważniejsza decyzja dla małej marki, bo od niej zależą koszty i elastyczność.

Doypack z pełnym nadrukiem wygląda najlepiej: grafika na całej powierzchni, także na bokach i dnie. Wymaga jednak osobnego projektu dla każdego wariantu (smaku, gramatury), a w klasycznych technikach druku — przygotowania form drukowych, których koszt rozkłada się dopiero na duży nakład. Druk cyfrowy na laminatach obniżył próg wejścia, ale wciąż jest to inny rachunek niż przy etykiecie.

Gładki doypack (biały, czarny, kraft, przezroczysty) z etykietą to rozwiązanie na start. Torebki kupuje się w małych ilościach, a całą identyfikację przenosi na etykietę produktową. Jeden typ torebki obsługuje dziesięć smaków — zmieniasz tylko etykietę. Etykiety drukujemy w krótkich seriach, a etykiety z roli pasują do ręcznego i półautomatycznego etykietowania. Jak wybrać materiał etykiety, opisaliśmy w tekście etykieta produktowa — jaki materiał.

Nasza praktyczna rada: zacznij od gładkiego doypacka z etykietą, sprawdź sprzedaż i dopiero bestsellery przenieś na opakowanie z pełnym nadrukiem.

Minimalny nakład i od czego zależy koszt

Na cenę opakowania elastycznego z nadrukiem wpływa kilka rzeczy jednocześnie:

1. Wymiar i pojemność — więcej laminatu to wyższa cena sztuki.
2. Konstrukcja laminatu — warstwa aluminium czy papier kraft kosztują więcej niż prosty PET/PE.
3. Technika druku i liczba kolorów — druk cyfrowy dla krótkich serii, techniki z formami drukowymi dla długich.
4. Dodatki — zip, zawór, okienko, dziobek.
5. Nakład — przy małych nakładach dominuje koszt przygotowania, przy dużych — koszt materiału.
6. Liczba wzorów — pięć smaków po 1000 szt. to coś innego niż jeden wzór w 5000 szt.

Nie podajemy tu stałych cen za sztukę, bo różnice między konfiguracjami są bardzo duże. Wyceniamy po krótkim briefie: wymiar lub pojemność, produkt, oczekiwany laminat i zamknięcie, nakład i liczba wzorów. Ceny zawsze są orientacyjne i potwierdzamy je po kontakcie. Jeśli rozważasz zamiast torebki pudełko, porównaj to z tekstem pudełka z logo w małej ilości.

Czego potrzebuje producent: wymiary, wsad, kontakt z żywnością

Zanim zamówisz pierwszą partię, przygotuj:

• Gramaturę i objętość produktu — 250 g kawy ziarnistej i 250 g mielonej zajmuje inną objętość. Najlepiej wsypać produkt do próbki i sprawdzić, ile miejsca zostaje do zgrzewu i zamka.
• Sposób napełniania i zgrzewania — ręcznie, zgrzewarką impulsową, na maszynie. Od tego zależy szerokość pola zgrzewu.
• Wymagania dla kontaktu z żywnością — w UE materiały do kontaktu z żywnością muszą mieć deklarację zgodności. Producent żywności powinien ją dostać do każdej partii opakowań i przechowywać w dokumentacji. Szczegóły dotyczące konkretnego produktu (np. tłuste, kwaśne, mrożone) warto potwierdzić z technologiem lub laboratorium.
• Obowiązkowe informacje na opakowaniu — skład, alergeny, masa netto, termin, dane producenta. Zakres zależy od produktu i przepisów kraju sprzedaży, więc zostaw na nie miejsce w projekcie od początku.
• Kod kreskowy — w kontrastowym miejscu, na płaskiej części torebki, nie na zgrzewie.

Dla producentów żywności i manufaktur przygotowaliśmy też zestawienie materiałów na stronie producent żywności.